SPF คืออะไร? PA/UVAPF คืออะไร? เลือกสเปกให้เหมาะ แดดเมืองไทย

TL;DR (สรุปอ่าน 30 วินาที)

• SPF = ตัวเลขบอกความสามารถในการป้องกัน UVB (รังสีที่ทำให้ผิวไหม้แดง/แสบแดด) โดยมาตรฐานสากลที่ใช้กันมากคือ ISO 24444 (in vivo)

• PA / UVAPF / PFA = ตัวชี้วัดการป้องกัน UVA (รังสีที่เกี่ยวกับผิวคล้ำ ริ้วรอยก่อนวัย) โดยมีวิธีทดสอบมาตรฐาน ISO 24443 (in vitro) สำหรับลักษณะการป้องกัน UVA

• กฎหมายไทยเรื่องฉลากกันแดด ระบุว่า หากจะแสดงค่า SPF/PA/กันน้ำ ต้องมีผลทดสอบรองรับ และให้ทดสอบตาม ISO หรือมาตรฐานสากลอื่นที่ยอมรับ

• ถ้า “อยากทำแบรนด์กันแดด” ให้เริ่มจาก เลือกสเปกที่ตลาดต้องการ + ทำผลทดสอบจากแลปที่เชื่อถือได้ แล้วค่อยวางแผนฉลาก/การสื่อสารให้ถูกต้อง

• พรีมา แคร์ โรงงานรับผลิตครีมกันแดด บริษัทรับผลิตครีมกันแดด ขอนำเสนอ เรื่องเกี่ยวกับแสงแดด และ ค่า SPF&PA

SPF คืออะไร? (และบอกอะไร “ได้/ไม่ได้”)

SPF (Sun Protection Factor) คือค่าที่แสดงความสามารถของผลิตภัณฑ์ในการป้องกัน การไหม้แดงของผิวจากรังสี UVB
โดยมาตรฐานที่ใช้กันแพร่หลายทั่วโลกคือ ISO 24444: วิธีทดสอบ SPF แบบ in vivo (ทดสอบบนอาสาสมัครมนุษย์)

ความเข้าใจผิดที่พบบ่อย: “SPF = กันแดดได้นานกี่นาที”

หลายบทความชอบแปลงเป็น “คูณเวลา” แต่ในโลกจริง มันขึ้นกับปริมาณที่ทา เหงื่อ น้ำ การเสียดสี และความเข้มแดด
ดังนั้น ถ้าคุณทำแบรนด์—อย่าใช้คอนเทนต์แบบ “คูณนาที” เป็นแกนขาย ให้ใช้แกนที่ถูกกว่า คือ ป้องกัน UVB + วิธีใช้ให้ได้ผล

PA / UVAPF / PFA คืออะไร? ทำไมสำคัญกับแดดเมืองไทย

• UVA เป็นรังสีที่ทะลุได้ลึกกว่า เกี่ยวข้องกับ ผิวคล้ำ ฝ้า กระ และสัญญาณผิวแก่ก่อนวัย

• ในระบบฉลากไทย มีคำว่า PFA/PA ใช้ชี้การป้องกัน UVA โดย “PA” เป็นเกรดที่อ้างอิงแนวทางจาก JCIA (ญี่ปุ่น)

• ด้านมาตรฐานสากล ปัจจุบันมี ISO 24443 เป็นวิธี in vitro เพื่อ “characterize UVA protection”

ตารางอ่านง่าย: PA แปลว่าอะไร

ตามประกาศที่ใช้เป็นแนวทางการแสดงค่าในไทย ระดับ PA สัมพันธ์กับช่วงค่า PFA โดยสรุปเป็น

• PA+ (PFA 2–<4)

• PA++ (PFA 4–<8)

• PA+++ (PFA 8–<16)

• PA++++ (PFA ≥16)

ถ้าคุณขายในไทย “PA++++” คือสเปกที่คนเห็นบ่อยมากในตลาดปัจจุบัน 

เลือก SPF & PA ยังไงให้เหมาะกับไลฟ์สไตล์ “แดดเมืองไทย”

จะเห็นได้ว่า 
"ต่อให้สเปกสูงแค่ไหน ถ้าทาน้อย/ไม่ทาซ้ำ ผลลัพธ์จริงก็ลดลงมาก (นี่คือเหตุผลที่แบรนด์ควรสื่อสาร “วิธีใช้” คู่กับ “ตัวเลข”)"

อัปเดตกติกาไทย: แสดง SPF/PA ได้เมื่อ “มีผลทดสอบรองรับ”

กติกาสำคัญที่เจ้าของแบรนด์ต้องรู้:

1. ฉลากกันแดด “ต้องแสดง” ระดับ/ค่า SPF หรือ PFA/PA (และกันน้ำถ้ามี) ตามเกณฑ์แนบท้ายประกาศ

2. วิธีทดสอบ ให้ทดสอบตาม ISO หรือมาตรฐานสากลอื่นที่ยอมรับ (ไม่ได้ล็อกว่าต้อง ISO เท่านั้น)

3. ถ้า ไม่มีผลทดสอบ ปัจจุบันมิได้หมายความว่า ไม่สามารถแสดงค่า SPF & PA ได้ในฉลาก แต่หากทางหน่วยงาน อย. ขอเอกสารรับรองค่า SPF & PA ที่จะทำการแสดงบนฉลากนั้น เจ้าของแบรนด์ จะต้องสามารถนำเอกสารมาแสดง/ชี้แจงให้กับทางเจ้าหน้าได้ภายในระยะเวลาที่กำหนด

นี่คือเหตุผลที่ “ทำแบรนด์กันแดดแบบจริงจัง” ต้องวางแผนการทดสอบตั้งแต่ต้น ไม่ใช่ทำเสร็จแล้วค่อยไปทดสอบทีหลัง

ทำไมมาตรฐาน ISO ถึง “ยังไม่ถูกบังคับแบบล็อกตายตัว” ในทางปฏิบัติ?

คำตอบแบบตรงไปตรงมา (และปลอดภัยทางกฎหมาย):

• ฝั่งกติกาไทยระบุชัดว่าให้ทดสอบตาม ISO หรือมาตรฐานสากลอื่นที่เป็นที่ยอมรับ
  ดังนั้นในเชิงข้อกำหนด จึงเป็นแนว “ยอมรับมาตรฐานสากลหลายชุด” เพื่อให้ภาคอุตสาหกรรมทำได้จริง ไม่ติดคอขวด

• ในเชิงปฏิบัติ ISO 24444 เป็นการทดสอบ SPF แบบ in vivo (ใช้อาสาสมัครมนุษย์) ทำให้กระบวนการ ใช้เวลา ซับซ้อน และมีต้นทุนสูง รวมถึงข้อจำกัดด้านการบริหารงานอาสาสมัครและความพร้อมของห้องทดสอบ

สรุป: ไม่ใช่ว่า ISO “ไม่สำคัญ” — แต่เพราะเป็นงานทดสอบที่หนักและมีต้นทุน ระบบกำกับจึงเปิดให้ใช้ มาตรฐานสากลที่ยอมรับอื่นๆ ได้ด้วย (ตราบเท่าที่รายงานตรวจสอบย้อนกลับได้)

อยากเริ่มทำแบรนด์กันแดดและ “มีผลวิเคราะห์ SPF & PA จริง” ต้องทำอย่างไร?

นี่คือ Workflow ที่แนะนำสำหรับเจ้าของแบรนด์ (ทำแล้วลดความเสี่ยงฉลากไม่ตรง)

Step 1: ล็อก “Claim/สเปก” ก่อนผลิตจริง

• จะทำ SPF30 หรือ SPF50+?

• จะทำ PA+++ หรือ PA++++?

• จะทำ กันน้ำ (Water resistance/Very water resistance) ไหม? (ถ้าจะเคลม ต้องมีผลทดสอบรองรับ)

จุดนี้สำคัญมาก: สเปกที่คุณตั้ง จะกำหนด “ชนิดฟิลเตอร์/สัดส่วน/เนื้อสัมผัส” และต้นทุน

Step 2: ทำสูตรนำร่อง + ทดสอบความเสถียรเบื้องต้น

ก่อนส่งทดสอบ SPF/PA (ที่ราคาและคิวหนัก) ควรทำให้สูตรนิ่งก่อน เช่น

• ความคงตัว/แยกชั้น/ความหนืด

• ความเข้ากันของฟิลเตอร์กับเนื้อครีม

• กลิ่น/สี/การเกิดคราบ

Step 3: เลือก “แลปทดสอบ” ที่น่าเชื่อถือ

หลักเลือกแลปแบบมืออาชีพ:

• มีระบบคุณภาพและความน่าเชื่อถือ (เช่น ห้องแล็บที่ทำตามมาตรฐานสากล/มีการรับรองความสามารถห้องปฏิบัติการ)

• ระบุชัดว่าทำตามวิธี ISO 24444 (SPF) และ/หรือ ISO 24443 (UVA) หรือมาตรฐานสากลที่ยอมรับ

• ออกรายงานที่ “ตรวจสอบย้อนกลับได้” (มีเงื่อนไขการทดสอบ, วิธีคำนวณ, สรุปผลชัด)

ตัวอย่างผู้ให้บริการทดสอบที่พบในตลาด (ยกเป็นตัวอย่างเพื่อให้เห็นภาพ)

• กลุ่มแลประดับสากล เช่น SGS / Eurofins (มีบริการทดสอบกันแดดหลายโปรโตคอล)

• กลุ่มผู้ให้บริการทดสอบในไทยบางรายอธิบายการทดสอบตาม ISO 24444 (เช่น บริการทดสอบ SPF แบบใช้อาสาสมัคร)

หมายเหตุ: การ “เลือกแลป” ให้ดูเอกสารประกอบ/ขอบข่ายงาน/มาตรฐานที่ใช้จริงในรายงานเสมอ ไม่ใช่ดูแค่หน้าเว็บ

Step 4: เตรียมตัวอย่าง + เอกสาร และจองคิวทดสอบ

โดยทั่วไปแลปจะขอ:

• ตัวอย่างจำนวนหนึ่ง (ขึ้นกับโปรโตคอล)

• ข้อมูลสูตร/ข้อควรระวัง/วิธีใช้

• เงื่อนไขการเคลมที่จะทดสอบ (เช่น SPF50+ / PA++++ / กันน้ำ 40 หรือ 80 นาที)

Step 5: ได้ผลทดสอบแล้ว “ค่อยล็อกฉลาก/การสื่อสารการตลาด”

เพราะในประกาศไทยระบุชัดว่า “ถ้าต้องการแสดงข้อความเกี่ยวกับ SPF PA หากมีการเรียกเอกสารเพื่อยืนยันการแสดงผลค่าดังกล่าว จะต้องส่งเอกสารให้กับทางเจ้าหน้าที่ได้ภายในระยะเวลาที่กำหนด"
ดังนั้นแบรนด์ที่โตจริงมักทำแบบนี้: ผลมาก่อน ฉลากตามหลัง (ลดความเสี่ยงโดนร้องเรียน/รีวิวเสีย)

FAQ

Q1: SPF50+ กัน UVB ได้มากกว่า SPF30 แค่ไหน?

โดยหลัก SPF สูงขึ้นช่วยเรื่อง UVB แต่เมื่อเกินระดับหนึ่ง “ความแตกต่างเชิงเปอร์เซ็นต์” จะเริ่มเพิ่มแบบไม่หวือหวา สิ่งที่ทำให้กันแดดเวิร์กจริงคือ ปริมาณที่ทา + ทาซ้ำ + กัน UVA ให้พอ

Q2: ทำไมต้องดู PA/UVAPF ควบคู่กับ SPF?

เพราะ SPF เน้น UVB ส่วน UVA เป็นตัวการเรื่องผิวคล้ำ/สัญญาณผิวแก่ ดังนั้นในเมืองไทยที่เจอแดดเกือบทั้งปี การกัน UVA ให้พอเป็นจุดต่างสำคัญของแบรนด์

Q3: ถ้าอยากเคลม PA++++ จำเป็นต้องทดสอบไหม?

ถ้าจะแสดงค่า/สัญลักษณ์บนฉลาก ต้องมีผลทดสอบรองรับตามหลักเกณฑ์ และต้องทดสอบตาม ISO หรือมาตรฐานสากลที่ยอมรับ

Q4: ISO 24444 คืออะไร?

เป็นมาตรฐานสากลสำหรับทดสอบ SPF แบบ in vivo (ทดสอบบนผิวมนุษย์)

Q5: เริ่มทำแบรนด์กันแดดกับ พรีมา แคร์ ต้องเตรียมอะไรบ้าง?

เตรียม 5 อย่างนี้แล้วคุยง่ายและเร็ว:

1. กลุ่มลูกค้า (ในเมือง/กลางแจ้ง/กีฬา/ท่องเที่ยว)

2. สเปกเป้าหมาย (SPF/PA/กันน้ำ)

3. เนื้อสัมผัสที่อยากได้ (บางเบา/แมตต์/โทนอัพ/กันเหงื่อ)

4. งบและ MOQ ที่คิดไว้

5. ช่องทางขายหลัก (ออนไลน์/ร้าน/คลินิก)

เมื่อทั้ง SPF และ PA ไม่ใช้แค่ต้วเลข นี่เองเป็นเหตุผลที่เราต้องให้ความสำคัญ ในการวัดค่า SPF และ PA ให้กับทุกแบรนด์ที่ผลิตสร้างแบรนด์ สินค้าครีมกันแดดก่อน เพื่อให้มั่นใจว่าสินค้าในแบรนด์ของคุณมี ค่า SPF และ PA ถูกต้องตามฉลากที่เคลมไว้  ทั้งนี้ เพื่อคุณภาพสินค้าที่ดีที่สุด  เพื่อลูกค้าที่ไว้วางใจคุณ  และเพื่อความสำเร็จในแบรนด์ของคุณค่ะ